Tòa Đại sứ Mỹ dời đến Jerusalem: Xung đột Palestine-Israel sẽ về đâu?
Viết bởi dc   
Thứ hai, 14 Tháng 5 2018 16:25

 

Hôm thứ Hai 14 tháng 5 Tòa Đại sứ Hoa Kỳ chính thức chuyển từ Tel Aviv đến Jerusalem. Cách địa điểm khai trương Tòa đại sứ ở Jerusalem khoảng 100 cây số tại hàng rào biên giới, cuộc biểu tình phản đối của người Palestine nổ ra dữ dội đã đụng độ với binh sĩ của Israel khiến hàng chục người biểu tình Palestine thiệt mạng và hàng trăm người bị thương. Phía Isarel nói trong số 52 người biểu tình bạo loạn bị trúng đạn chết có 3 kẻ khủng bố đặt bom gần hàng rào biên giới Gaza (*).

 

 

051418_1b

May 14, 2018: Palestinians clash with Israeli troops following a protest against the opening of the U.S. embassy in Jerusalem, in the West Bank city of Bethlehem - AP

 

 

Người Palestine đã phản ứng mạnh hồi tháng 12 năm 2017 khi ông Tổng thống Trump công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel, nay họ phản đối dữ dội hơn khi Tòa Đại sứ Hoa Kỳ chính thức chuyển về đây. Tại sao có phản ứng dữ dội đụng độ với binh sĩ Israel dẫn đến thảm kịch hàng chục, hàng trăm người Palestine chết và bị thương như thế?

 

Cần lùi lại với thời gian. Palestine là vùng đất có một lịch sử tôn giáo, văn hóa, chính trị vô cùng phức tạp. Một cách giản lược, từ xa xưa vùng đất này vì tươi tốt nên thu hút nhiều tộc người đến định cư, trong đó có hai nhóm lớn là Israel và Philistine. Theo Thánh Kinh Cựu ước, cách đây khoảng 3000 năm vùng đất này được vua David của người Israel lập nên Vương quốc, với thành Jerusalem gắn liền với niềm tin Do Thái Giáo của người Israel.

 

Khoảng 2000 năm trước thì vùng đất này thuộc sự cai trị của Đế chế La Mã, và cũng là thời gian tộc người Israel lớn mạnh nên thành lập được nhà nước riêng chống lại sự đô hộ của La Mã. Sau khi Đế chế La Mã dập tắt cuộc kháng chiến của người Israel, đốt trụi những thánh tích, Đế chế La Mã đặt tên vùng này là Palestine. Người Do Thái từ đó lưu lạc khắp nơi. Các thánh tích thiêng liêng của người Do Thái ngày nay ở Jerusalem chỉ còn lại Bức Tường Than Khóc.

 

Cách đây khoảng 13 thế kỷ thì Hồi giáo ra đời, cũng ở vùng đất này, nên dân chúng ở đây phần lớn theo Hồi giáo. Trong 2000 năm qua vùng đất Palestine là nơi sinh sống của nhiều tộc người đến định cư, nhưng luôn lại là thuộc địa của các đế quốc thay nhau cai trị.

 

Sau thế chiến thứ hai năm 1945, Israel có cơ hội lập quốc nên nhiều người Do Thái tìm quay về vùng thánh địa này. Người Hồi giáo ở đây tức giận. Trong cuộc chiến năm 1967 quân Israel đã đánh bại liên quân của các nước Ả Rập, dành lấy Jerusalem làm thủ đô, chiếm thêm đất của của người Hồi giáo Palestine. Kể từ đó, trong mấy chục năm qua người Hồi giáo và Do Thái giáo ở đây liên tục tranh chấp đất đai. Có nhiều khủng bố. Có nhiều máu đổ.

 

Do vấn đề nhạy cảm, phức tạp, ở Mỹ nói riêng các đời tổng thống trước Clinton, Bush, Obama đã luôn né tránh, dù trong vận động tranh cử các ông Clinton, Bush, Obama đều hứa là sẽ chuyển Tòa Đại sứ Hoa Kỳ về Jerusalem. Ông Trump thì hứa và làm. Câu hỏi còn lại ở đây là hậu quả.

 

Bạo động ở Trung Đông sẽ liên tục kéo dài hay đây là điểm khởi đầu cho hòa bình lâu dài? Câu trả lời chỉ có thể là thời gian.

 

Bạo động và bất ổn ở vùng này thì đã diễn ra suốt 70 năm qua từ khi nước Israel được thành lập rồi.

 

Vấn đề Jerusalem thì nay đã dứt khoát, khó có một thổng thống Mỹ nào trong tương lai có thể đảo ngược. Người Hồi giáo ở Palestine sẽ phải đặt câu hỏi cho chính họ là có nhất thiết phải có Jerusalem làm thủ đô hay không, hay là nên tập trung xây dựng quốc gia Palestine của họ, lấy Ramallah như hiện nay chính thức làm thủ đô, và sống chung trong hòa bình.

 

Thế giới thì luôn bị cuốn vào cơn lốc chính trị Israel-Palestine trong nhiều thập niên qua, nhưng đến lúc thế giới dân chủ cũng cần nhớ rằng Israel là quốc gia dân chủ duy nhất trong vùng Trung Đông khép kín này.

 

Đinh Chính

___________________

 

(*)

Dozens of Palestinians dead in border clashes with Israel as embassy opens in Jerusalem

 

At least three of the 52 Palestinians reportedly killed Monday in clashes ahead of the Jerusalem opening of the U.S. Embassy to Israel were “armed terrorists” caught trying to plant a bomb near the Gaza border fence, Israel's military said.

 

More than 35,000 protesters amassed at a dozen locations along the security fence, with many engaging in skirmishes that pushed the death toll Monday to the highest in Gaza since a 2014 cross-border standoff between the militant group Hamas and the Jewish state, according to the Associated Press.

 

Gaza health officials told the news agency that 52 people so far have been killed in Monday’s violence, and at least 1,200 have been wounded.

 

The relocation of the embassy from Tel Aviv, a key campaign promise of President Trump, has infuriated the Palestinians, who seek east Jerusalem as a future capital.

 

“An IDF patrol foiled a bomb-laying attack by a cell of three armed terrorists near Rafah, close to the border,” the Israeli military said Monday. “This is a particularly violent protest point. The troops responded with fire at the terrorists. The terrorists were killed.”

 

Israel also said its aircraft targeted a Hamas post in Jabaliya after troops in the area came under fire. None of the Israeli soldiers were hurt. Later in the day, Israel's Defense Forces (IDF) said a fighter jet struck five Hamas military training facilities in northern Gaza.

 

“Rioters are hurling pipe bombs and firebombs at IDF troops, burning tires, throwing stones and burning objects, with the intention of setting fires in Israel and hurting IDF troops,” a member of the Israeli army was quoted by The Times of Israel as saying.

 

Footage posted online by the IDF purportedly showed Palestinians pressed up against the border fence throwing over objects that were on fire.

 

The demonstrations Monday -- dubbed the "Great March of Return" by Palestinian media -- are reported to be part of a campaign led by Hamas to break the decade-old border blockade of the territory imposed by Israel and Egypt after Hamas seized control of Gaza in 2007. Since weekly border marches began in late March, dozens of Palestinian protesters have been killed and more than 2,300 wounded in clashes.

 

Israel’s security service, Shin Bet, claimed Monday that Hamas is encouraging Palestinian civilians to flood the border, with their own gunmen waiting in the wings to break through if a fence is breached.

 

Shin Bet said it received that information during interrogations of members who already have been captured after crossing the security fence in recent weeks, The Times of Israel reported.

 

 

051418_1a

May 14, 2018: Palestinian protesters burn tires during a protest on the Gaza Strip's border with Israel - AP

 

“There is a prohibition for Hamas operatives to approach the border, from a fear that they will be killed or captured by IDF troops, unless the security fence falls and then they must enter, armed, into Israel under the cover of the masses and carry out terror attacks,” the agency said. “From the information we have, it appears Hamas is encouraging and sending protesters to the border fence in order to carry out violent acts and damage security infrastructure.”

 

Shin Bet also claimed that Iran is providing funding to Hamas for these border flare-ups, but did not elaborate.

 

A senior figure in the group, designated a terrorist organization by the U.S., said Monday that the border protests will continue until Palestinians have won back their rights.

 

"We will continue on this path until the rights of the Palestinian people are achieved,” Ismail Radwan said, according to the Associated Press.

 

Lt. Col. Jonathan Conricus, an Israeli military spokesman, said the army had set up additional "layers" of security in and around communities near the border to defend Israeli civilians in case of a mass breach. He said there already had been several "significant attempts" to break through the fence.

 

"Even if the fence is breached, we will be able to protect Israeli civilians from attempts to massacre or kidnap or kill them," he said.

 

In the West Bank, several thousand people gathered in the center of Ramallah, while hundreds marched to the Qalandiya crossing on the outskirts of Jerusalem, where protesters threw stones at Israeli troops.

 

The U.S. said it chose today's date for the embassy opening to coincide with the 70th anniversary of Israel's establishment.

 

But it also marks the anniversary of what Palestinians call their "nakba," or catastrophe, a reference to the uprooting of hundreds of thousands who fled or were expelled from what is now Israel during the 1948 war surrounding Israel's independence.

 

Most of the casualties Monday were in the southern Gaza towns of Khan Younis and Rafah. Israeli forces were firing volleys of tear gas to disperse the crowds, and the sound of heavy gunfire could be heard. Sirens were constantly wailing as the wounded were evacuated on stretchers to nearby ambulances. Groups of young activists repeatedly approached the fence, but were quickly scattered by gunfire and tear gas.

 

In one of the border areas east of Gaza City, Mohammed Hamami, a 40-year-old civil servant, joined a crowd of hundreds of protesters, along with his mother and five children.

 

"Today we are here to send a message to Israel and its allies that we will never give up on our land," he told the Associated Press.

 

Clouds of black smoke from burning tires was also seen rising into the air. Earlier Monday, Israeli drones dropping incendiary material had pre-emptively set ablaze some of the tires collected in advance by activists.

 

Protesters have used the thick smoke as cover against Israeli snipers perched on high sand berms on the other side of the border. The army accuses Hamas of using the protests as cover to plan or carry out attacks.

 

Leaflets dropped over Gaza by army jets warned that those approaching the border "jeopardize" their lives. The warning said the army is "prepared to face all scenarios and will act against every attempt to damage the security fence or harm IDF soldiers or Israeli civilians."

 

Kuwait on Monday called for an emergency U.N Security Council meeting Tuesday to discuss the violence.

 

The Associated Press contributed to this report.

 

footer_banner_5

 kjgkfdjgkdjfg kjgkfdjgkdjfg